Święto Trzech Króli

Objawienia Pańskie – Epifania

Dnia 6 stycznia Kościoły chrześcijańskie na Zachodzie obchodzą Święto Objawienia Pańskiego (Święto Epifanii), zwane potocznie Świętem Trzech Króli. Jest to jedno z najstarszych świąt w chrześcijaństwie, podczas którego organizowane się uroczyste korowody z udziałem Trzech Króli.

W tym dniu pochylamy się nad tajemnicą Objawienia Boga światu, która po grecku nazywana jest Epifaneją. Święto to swoimi korzeniami sięga III w. i zostało ustanowione na pamiątkę opisanego w Ewangelii św. Mateusza hołdu, jaki Trzej Królowie – Trzej Mędrcy ze Wschodu złożyli Dzieciątku Jezus. W czasach Chrystusa „Wschód” rozumiany był jako obszar leżący na wschód od rzeki Jordan, a były to: Arabia, Babilonia, Persja. Pierwsi chrześcijanie w tym właśnie dniu obchodzili pierwotnie Boże Narodzenie. Zwyczaj ten przetrwał w Kościele Prawosławnym po dzień dzisiejszy.

Dopiero w końcu IV w. do liturgii Kościoła Powszechnego wprowadzone zostały dwie odrębne uroczystości: Boże Narodzenie – 25 grudnia i święto Trzech Króli – Objawienia Pańskiego – 6 stycznia, które nijako zamyka cykl uroczystości Bożego Narodzenia.

W Kościele Katolickim Dzień Objawienia Pańskiego jest dniem świątecznym nakazanym. Wierni zobowiązani są w tym dniu do uczestnictwa we Mszy świętej oraz powstrzymywania się od wykonywania tych prac i zajęć, które utrudniają oddawanie Bogu czci.

Tego dnia również w Kościele święci się złoto i kadzidło (od XV/XVI w.), a także kredę (od XVIII w.). Napis „K (C) + M + B + bieżący rok” jest różnie interpretowany: „Kasper, Melchior, Baltazar”, Christus manisionem benedicat („Niech Chrystus mieszkanie błogosławi”) czy Christus multorum benefactor („Chrystus dobroczyńcą wielu”). Zwyczaj niewątpliwie nawiązuje do Księgi Wyjścia (11,1-13,16), kiedy to Izraelici oznaczali drzwi swoich domostw krwią baranka paschalnego. Chrześcijanie, znacząc poświęconą kredą odrzwia swoich mieszkań, proszą Chrystusa o błogosławieństwo, a także publicznie wyznają swoją wiarę w Zbawiciela, który przyszedł na świat w betlejemskiej grocie.